Gazeta Podatkowa nr 93 (2281) z dnia 20.11.2025
Stawka podatku przy umowie dożywocia
Ojciec chce przekazać mi rodzinny dom w zamian za zagwarantowanie mu prawa do zajmowania w nim jednego pokoju i korzystania z pomieszczeń wspólnych, utrzymania oraz opieki aż do jego śmierci. Zaproponował podpisanie umowy dożywocia. Czy podobnie jak w przypadku darowizny również w tym przypadku nabywca może skorzystać ze zwolnienia podatkowego i nie płacić podatku?
NIE. Zawarcie umowy dożywocia nie podlega bowiem podatkowi od spadków i darowizn. W przypadku tego podatku rzeczywiście przewiduje się zwolnienie podatkowe dla członków najbliższej rodziny (należących do tzw. zerowej grupy podatkowej), bez względu na wartość otrzymanego przysporzenia. Czytelnik zamierza jednak podpisać nie umowę darowizny, ale umowę dożywocia. Umowa dożywocia polega na przeniesieniu własności nieruchomości w zamian za zobowiązanie się nabywcy do zapewnienia zbywcy dożywotniego utrzymania, obejmującego, w braku odmiennej umowy, m.in. przyjęcie zbywcy jako domownika, dostarczanie mu wyżywienia, mieszkania oraz zapewnienia mu odpowiedniej pomocy. Umowa ta dla swej skuteczności wymaga zachowania formy aktu notarialnego.
Umowa dożywocia podlega również opodatkowaniu, ale nie podatkiem od spadków i darowizn, a podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z przepisami obowiązek podatkowy powstaje w tym przypadku z chwilą podpisania umowy dożywocia i ciąży na nabywcy nieruchomości (tj. zobowiązanym z tytułu dożywocia). Tak przewiduje art. 4 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 295 ze zm.). Podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego. Wartość rynkową określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów. W przypadku umowy dożywocia stawka podatku wynosi 2%. Przedmiotowa ustawa nie przewiduje analogicznego czy choćby innego, podobnego zwolnienia podatkowego dla strony umowy, członków najbliższej rodziny. Dlatego nawet wtedy, gdy umowa dożywocia zawierana jest między bliskimi - co ma miejsce w zdecydowanej większości przypadków - nabywca musi uiścić z tytułu nabycia PCC.
W przypadku umowy dożywocia podatnik nie musi dopełniać żadnych formalności podatkowych, tj. składać zeznania podatkowego SD-3 ani wpłacać samodzielnie podatku do urzędu skarbowego. Czynności tych dopełni za niego, jako płatnik, notariusz sporządzający akt notarialny, który pobierze PCC przy podpisywaniu aktu.
www.PoradyPodatkowe.pl - Podatek od spadków i darowizn:
| Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz, wejdź do serwisu | ||
| www.Prawnik-Rodzinny.pl » |
Serwis Głównego Księgowego
Gazeta Podatkowa
Terminarz
GOFIN PODPOWIADA
Kompleksowe opracowania tematyczne
WSKAŹNIKI
Bieżące wskaźniki wraz z archiwum
KALKULATORY
Narzędzia księgowego i kadrowego
PRZEPISY PRAWNE
Ustawy, rozporządzenia - teksty ujednolicone
| ||||||||||||
|
||||||||||||